દિલ્હીમાં SIR અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માગ સાથે જોડાયેલા વિરોધ પ્રદર્શનને લઈને રાજકીય ગરમાવો વધ્યો છે. લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ પ્રેસ કોન્ફરન્સ યોજીને અટકાયત કરાયેલા કેટલાક પ્રદર્શનકારીઓને પોતાની સાથે રજૂ કર્યા હતા. આ દરમિયાન કેટલાક વિદ્યાર્થીઓ અને પ્રદર્શનકારીઓએ પોલીસ પર મારપીટ, ગેરવર્તન અને અટકાયત દરમિયાન શારીરિક હિંસા કરવાના ગંભીર આરોપો લગાવ્યા હતા.
પ્રદર્શનકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, તેમને બસમાં બેસાડીને પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવામાં આવ્યા હતા, જ્યાં તેમની સાથે કથિત રીતે મારપીટ કરવામાં આવી હતી. કેટલાકે મહિલા પોલીસકર્મીઓ પર પણ દુર્વ્યવહારના આરોપ લગાવ્યા હતા. જોકે, આ આરોપોની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ અને પોલીસનું સત્તાવાર વલણ ઉપલબ્ધ માહિતીના આધારે સ્પષ્ટ નથી.
રાહુલ ગાંધી બોલ્યા: ‘આ દેશનો અવાજ દબાવવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે’
પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન રાહુલ ગાંધીએ પ્રદર્શનકારીઓના નિવેદનોનો ઉલ્લેખ કરીને સરકાર અને પોલીસની કામગીરી સામે સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે ભારતના નાગરિકોની કોઈ એક જાતિ કે ધર્મ સુધી મર્યાદિત ઓળખ નથી અને દરેક નાગરિકના અવાજનું સન્માન થવું જોઈએ.
રાહુલ ગાંધીએ વિદ્યાર્થીઓને પ્રદર્શન દરમિયાન થયેલી ઘટનાઓના વીડિયો અને અન્ય પુરાવા સાચવી રાખવાની અપીલ કરી હતી. તેમણે દાવો કર્યો કે આ પુરાવાઓના આધારે જવાબદારો સામે કાર્યવાહી થવી જોઈએ, પછી તે પોલીસ અધિકારીઓ હોય કે અન્ય કોઈ અધિકારી.
તેમણે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારનો ઉલ્લેખ કરીને પણ કહ્યું કે આ મુદ્દે જવાબદારી નક્કી થવી જોઈએ અને લોકશાહી અધિકારોનું રક્ષણ થવું જોઈએ.
પ્રદર્શનકારી અતીરાનો આરોપ: CCTV ન હોય તેવી જગ્યાએ લઈ જઈ માર માર્યો
પ્રદર્શનકારીઓમાં સામેલ અતીરાએ આરોપ લગાવ્યો કે અટકાયત બાદ તેમને પોલીસ સ્ટેશનના બેઝમેન્ટમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા, જ્યાં સીસીટીવી કેમેરા નહોતા. તેમના દાવા મુજબ, ત્યાં તેમની સાથે મારપીટ કરવામાં આવી હતી અને આંખ તથા મોઢા પર ઈજાનાં નિશાન પડ્યાં હતાં.
અતીરાએ એવો પણ આરોપ લગાવ્યો કે મહિલા પોલીસકર્મી ચંચલ યાદવે તેમની સાથે દુર્વ્યવહાર કર્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે બસમાં શરૂઆતમાં મહિલા પોલીસકર્મી હાજર નહોતી અને બાદમાં મહિલા પોલીસકર્મી બસમાં આવી હતી.
આ આરોપોની સત્તાવાર પુષ્ટિ થવાની બાકી છે. ઘટનાની હકીકત જાણવા માટે સંબંધિત પોલીસ અધિકારીઓનો પક્ષ અને ઉપલબ્ધ તબીબી તથા અન્ય પુરાવા મહત્ત્વપૂર્ણ રહેશે.
યુવતીનો દાવો: ગળું દબાવ્યું અને વાળ ખેંચીને માર માર્યો
પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં હાજર અન્ય એક યુવતીએ જણાવ્યું કે NSUIના કાર્યકર્તાઓ શાંતિપૂર્ણ રીતે પ્રદર્શન કરી રહ્યા હતા, પરંતુ ત્યારબાદ તેમને બસોમાં બેસાડવામાં આવ્યા હતા.
યુવતીના જણાવ્યા મુજબ, બસમાંથી બહાર નીકળવાનો પ્રયાસ કરતી વખતે મહિલા પોલીસકર્મીએ તેમનું ગળું દબાવ્યું, ધક્કો માર્યો અને થપ્પડ મારી હતી. તેમણે વાળ ખેંચવા, કાન પર ઈજા પહોંચાડવા અને શરીરના અન્ય ભાગોમાં માર મારવાના પણ આરોપ લગાવ્યા હતા.
યુવતીએ દાવો કર્યો કે તેમને પોલીસ સ્ટેશન લઈ જતી વખતે પણ મારપીટ કરવામાં આવી હતી. તેણે કહ્યું કે આ કાર્યવાહીથી તે ડરી નહોતી અને ભવિષ્યમાં પણ શાંતિપૂર્ણ રીતે પોતાનો વિરોધ નોંધાવશે.
આ નિવેદનો પ્રદર્શનકારીઓ દ્વારા કરવામાં આવેલા આરોપો છે. તેમની સત્યતા અંગે સ્વતંત્ર તપાસ અને સત્તાવાર પ્રતિભાવ જરૂરી છે.
કેરળની આદિરાએ પણ અટકાયત અંગે વિગતો આપી
કેરળની આદિરાએ જણાવ્યું કે પ્રદર્શન દરમિયાન અટકાયત કર્યા બાદ તેમને અન્ય લોકો સાથે બસમાં બેસાડવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ તેમને કનોટ પ્લેસ પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવામાં આવ્યા હતા.
તેમના જણાવ્યા મુજબ, પોલીસ સ્ટેશનમાં તેમને બેઝમેન્ટમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા. આદિરાના નિવેદનથી અટકાયત દરમિયાન પ્રદર્શનકારીઓ સાથે કેવો વ્યવહાર થયો હતો તે અંગે વધુ સવાલો ઊભા થયા છે.
અન્ય પ્રદર્શનકારીઓએ પણ મારપીટના આરોપ લગાવ્યા
પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં રમિત નામના પ્રદર્શનકારીએ પણ પોતાની સાથે થયેલી કથિત મારપીટ અંગે વાત કરી હતી. તેમણે પોતાને કન્ટેન્ટ ક્રિએટર ગણાવતાં કહ્યું કે 11 ઓક્ટોબરે તેમને અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યા હતા.
રમિતના દાવા મુજબ, કેટલાક લોકો પાસે લાકડીઓ હતી અને ત્યારબાદ પોલીસ દ્વારા પ્રદર્શનકારીઓની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. તેમણે ફોન છીનવી લેવા અને મારપીટ કરવાના પણ આરોપ લગાવ્યા હતા.
ધર્મેન્દ્ર નામના અન્ય એક પ્રદર્શનકારીએ પણ જણાવ્યું કે તેમને ખૂબ માર મારવામાં આવ્યો હતો. એક કન્ટેન્ટ ક્રિએટરે આરોપ લગાવ્યો કે પોલીસકર્મીઓએ તેમને લાતો, મુક્કા અને તમાચા માર્યા હતા. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો કે તેમને ધમકી આપવામાં આવી હતી કે તેમને બચાવવા કોઈ નેતા આવશે નહીં.
આ તમામ નિવેદનો પ્રદર્શનકારીઓના દાવા પર આધારિત છે. પોલીસ તરફથી આક્ષેપો અંગે શું સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે અને તપાસ શરૂ થઈ છે કે નહીં, તે અંગેની માહિતી પણ મહત્ત્વપૂર્ણ છે.
જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માગ કેમ થઈ રહી છે?
આ સમગ્ર વિવાદ SIR એટલે કે સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માગ સાથે જોડાયેલો છે. વિપક્ષી પક્ષો ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને તેની પારદર્શિતા અંગે સવાલો ઉઠાવી રહ્યા છે.
રાહુલ ગાંધીએ અગાઉ દાવો કર્યો હતો કે જ્ઞાનેશ કુમારે તેમની સાથે સંપર્ક કરવાનો અનેક વખત પ્રયાસ કર્યો હતો. પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન તેમણે કહ્યું હતું કે તેમને જ્ઞાનેશ કુમરના સંદેશા મળે છે.
રાહુલ ગાંધીએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને સંબોધીને કહ્યું હતું કે તેમણે પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપવું જોઈએ. આ નિવેદનથી ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરની ભૂમિકાને લઈને રાજકીય વિવાદ વધુ તીવ્ર બન્યો છે.
ઇન્ડિયા બ્લોકનાં અત્યાર સુધીમાં પાંચ પ્રદર્શન
SIR અને જ્ઞાનેશ કુમરના રાજીનામાની માગને લઈને ઇન્ડિયા બ્લોક દ્વારા અત્યાર સુધીમાં પાંચ વિરોધ પ્રદર્શન કરવામાં આવ્યાં હોવાનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ પહેલાં રાહુલ ગાંધીએ મંગળવારે વિપક્ષી નેતાઓને લંચ માટે આમંત્રિત કર્યા હતા.
આ મુદ્દે વિપક્ષ અને સત્તાપક્ષ વચ્ચે રાજકીય ખેંચતાણ વધી રહી છે. એક તરફ વિપક્ષ ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા અને પ્રદર્શનકારીઓ સાથેના વ્યવહાર અંગે સવાલો ઉઠાવી રહ્યો છે, તો બીજી તરફ પોલીસની કાર્યવાહી અંગેના આરોપોની સત્તાવાર સ્થિતિ સ્પષ્ટ થવી જરૂરી છે.
હવે આગળ શું?
દિલ્હીમાં પ્રદર્શનકારીઓ દ્વારા કરવામાં આવેલા આરોપો બાદ આ મામલે નિષ્પક્ષ તપાસ, તબીબી પુરાવા, સીસીટીવી ફૂટેજ અને પોલીસનો સત્તાવાર પક્ષ મહત્ત્વપૂર્ણ બની રહેશે. જો આરોપો સાચા સાબિત થાય, તો જવાબદારો સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવાની માગ વધુ તીવ્ર બની શકે છે.
હાલમાં આ સમગ્ર મામલો રાજકીય વિવાદનું કેન્દ્ર બન્યો છે. SIR અંગેની ચર્ચા, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરના રાજીનામાની માગ અને અટકાયત દરમિયાન કથિત મારપીટના આરોપો આગામી દિવસોમાં પણ ચર્ચામાં રહેવાની શક્યતા છે.