ઓક્ટોબર મહિનાની શરૂઆત સાથે દેશના સામાન્ય નાગરિકો અને વેપારીઓને અસર કરતા કેટલાક મહત્વપૂર્ણ નિયમો અને કિંમતોમાં ફેરફાર થયા છે. ગેસ સિલિન્ડર, LPG સબસિડી, SBI ATM ટ્રાન્ઝેક્શન અને ઘરવપરાશના ઇલેક્ટ્રોનિક્સ સહિતના ક્ષેત્રોમાં ફેરફાર જોવા મળશે. જ્યારે UPI અને રેપો રેટને લગતા મહત્વના નિર્ણયો ઓક્ટોબરના આગામી દિવસોમાં અમલમાં આવશે.
1. કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડર મોંઘો
1 ઓક્ટોબરથી 19 કિલોના કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં શહેર પ્રમાણે વધારો થયો છે. કેટલાક સ્થળોએ આ વધારો આશરે ₹70 સુધી પહોંચ્યો છે. જોકે ઘરેલુ ઉપયોગના 14.2 કિલોના LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં આ વખતે ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી.
કોમર્શિયલ ગેસનો ઉપયોગ કરતા હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, કેટરિંગ અને અન્ય વ્યવસાયોના ખર્ચ પર તેની અસર પડી શકે છે.
2. સબસિડીવાળા LPG માટે બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન જરૂરી
સબસિડીવાળા LPG રિફિલ માટે 1 ઓક્ટોબરથી Aadhaar આધારિત બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન જરૂરી કરવામાં આવ્યું છે. જે ગ્રાહકોએ પહેલેથી જ જરૂરી e-KYC અથવા બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન પૂર્ણ કરી દીધું છે, તેમના માટે અલગથી કાર્યવાહી જરૂરી નથી.
વેરિફિકેશન પૂર્ણ ન કરાવનાર પાત્ર ગ્રાહકોને સબસિડી મેળવવામાં અડચણ આવી શકે છે. જોકે LPG રિફિલનું બુકિંગ અથવા સપ્લાય સંપૂર્ણપણે બંધ થતો નથી; જરૂરી ઓથેન્ટિકેશન પૂર્ણ કર્યા બાદ પાત્રતા મુજબ સબસિડી ચાલુ થઈ શકે છે.
3. UPI પેમેન્ટમાં 15 ઓક્ટોબરથી નવો MDR
UPI અંગેનો મહત્વનો ફેરફાર 1 ઓક્ટોબરથી નહીં પરંતુ 15 ઓક્ટોબર 2026થી લાગુ થવાનો છે.
નવા નિયમ હેઠળ ₹2,000થી વધુના ચોક્કસ Person-to-Merchant UPI ટ્રાન્ઝેક્શન પર 0.4% Merchant Discount Rate એટલે કે MDR લાગુ થશે. ₹75,000 કે તેથી વધુના ટ્રાન્ઝેક્શન માટે MDRની મહત્તમ મર્યાદા ₹300 રાખવામાં આવી છે.
મહત્વની વાત એ છે કે આ ચાર્જ ગ્રાહકો પાસેથી વસૂલવાનો નથી. તેમજ વ્યક્તિથી વ્યક્તિના UPI ટ્રાન્ઝેક્શન પર આ MDR લાગુ નહીં પડે. મહિને ₹1 લાખ સુધીના UPI રિસીપ્ટ ધરાવતા નાના વેપારીઓ માટે પણ Zero-MDR જોગવાઈ છે.
4. SBIના સેલેરી અકાઉન્ટ ધારકો માટે ATMના નિયમમાં ફેરફાર
SBIના સેલેરી પેકેજ અકાઉન્ટ ધારકો માટે અન્ય બેંકોના ATM અને ADWMમાંથી મળતા મફત ટ્રાન્ઝેક્શનની મર્યાદા 1 ઓક્ટોબરથી બદલાઈ છે.
અન્ય બેંકોના ATM પર હવે મહિનામાં 5 મફત ટ્રાન્ઝેક્શનની મર્યાદા રહેશે. અગાઉ આ મર્યાદા 10 ટ્રાન્ઝેક્શનની હતી.
મફત મર્યાદા પૂર્ણ થયા બાદ લાગુ પડતા બેંકના સર્વિસ ચાર્જ મુજબ વધારાની ફી ચૂકવવી પડી શકે છે.
5. AC, TV અને ઘરવપરાશના ઉપકરણો મોંઘા થવાની શક્યતા
તહેવારોની સિઝન વચ્ચે AC, LED TV, વોશિંગ મશીન, ફ્રિજ સહિતના કન્ઝ્યુમર ઇલેક્ટ્રોનિક્સના ભાવમાં વધારો શરૂ થયો છે.
વિવિધ ઉત્પાદકો દ્વારા ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારા વચ્ચે કિંમતોમાં આશરે 3થી 8% સુધીનો વધારો કરવામાં આવી રહ્યો છે. ખાસ કરીને ACની કિંમતોમાં 5થી 8% સુધીનો વધારો થવાની માહિતી છે.
કોપર, સ્ટીલ અને એલ્યુમિનિયમ જેવા કાચા માલના ભાવ, ફ્રેઇટ ખર્ચ અને કરન્સીમાં આવેલા ફેરફારોને ભાવવધારા પાછળના કારણો ગણાવવામાં આવ્યા છે.
6. રેપો રેટ અંગે RBIનો નિર્ણય 7 ઓક્ટોબરે
રેપો રેટમાં ફેરફાર અંગે RBIની મોનેટરી પોલિસી કમિટીની બેઠક 5થી 7 ઓક્ટોબર દરમિયાન યોજાવાની છે. 7 ઓક્ટોબરે રેપો રેટ અંગે નિર્ણય જાહેર થશે.
હાલ રેપો રેટ 5.25% છે. આ બેઠકમાં તેમાં વધારો, ઘટાડો અથવા તેને યથાવત રાખવાનો નિર્ણય થઈ શકે છે.
જો રેપો રેટમાં વધારો થાય તો ફ્લોટિંગ રેટવાળી હોમ લોન, કાર લોન અને અન્ય લોનના વ્યાજદર પર અસર પડી શકે છે. બીજી તરફ રેપો રેટમાં ઘટાડો થાય તો લોનના વ્યાજદરમાં રાહત મળવાની શક્યતા રહે છે.
સામાન્ય લોકો માટે શું મહત્વનું?
ઓક્ટોબરમાં ગેસ, ATM, UPI અને ઘરવપરાશની વસ્તુઓ સાથે જોડાયેલા ફેરફારો પર નજર રાખવી જરૂરી છે. ખાસ કરીને LPG સબસિડી મેળવતા ગ્રાહકોએ બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશનની સ્થિતિ તપાસવી જોઈએ, જ્યારે વેપારીઓએ 15 ઓક્ટોબરથી લાગુ થનારા UPI MDRના નિયમોને સમજવા જરૂરી છે.