ભારતમાં તહેવારોની સિઝન દરમિયાન પણ સ્માર્ટફોનના વેચાણમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. માર્કેટ રિસર્ચ ફર્મ Omdiaના અહેવાલ અનુસાર, જુલાઈથી સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન દેશમાં કુલ 3.58 કરોડ સ્માર્ટફોનનું વેચાણ થયું હતું. ગયા વર્ષની સરખામણીમાં વેચાણમાં 26%નો ઘટાડો નોંધાયો છે. વર્ષ 2016 પછી કોઈપણ ત્રિમાસિક ગાળામાં આ સૌથી નીચું વેચાણ હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે.
સ્માર્ટફોનની વધતી કિંમતો, મોંઘા થતા કોમ્પોનન્ટ્સ અને ગ્રાહકો દ્વારા જૂના ફોનનો લાંબા સમય સુધી ઉપયોગ કરવો આ ઘટાડાનાં મુખ્ય કારણો માનવામાં આવે છે. તહેવારોમાં સામાન્ય રીતે સ્માર્ટફોનની ખરીદી વધતી હોય છે, પરંતુ આ વખતે બજારમાં અપેક્ષા મુજબની માગ જોવા મળી નથી.
સેમસંગે 67 લાખ ફોન વેચીને પ્રથમ સ્થાન મેળવ્યું
ભારતીય સ્માર્ટફોન બજારમાં સેમસંગે ફરી એકવાર પ્રથમ સ્થાન મેળવ્યું છે. કંપનીએ 2026ના ત્રીજા ત્રિમાસિક ગાળામાં લગભગ 67 લાખ સ્માર્ટફોનનું વેચાણ કર્યું હતું. Q1 2024 પછી કંપની ફરી ટોચના સ્થાને પહોંચી હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે.
સેમસંગને Galaxy A07, A17 અને A27 જેવા ફોનની માગનો લાભ મળ્યો હતો. આ ઉપરાંત પ્રીમિયમ સ્માર્ટફોનની ખરીદી, સરળ હપ્તાની સુવિધા અને એક્સચેન્જ ઓફર્સે પણ કંપનીના વેચાણને ટેકો આપ્યો હતો.
વીવો, ઓપ્પો અને શાઓમીના વેચાણમાં ઘટાડો
ચીની સ્માર્ટફોન કંપનીઓને ભારતીય બજારમાં પડકારોનો સામનો કરવો પડ્યો છે. વધતી કિંમતો અને બજેટ સેગમેન્ટમાં માગ નબળી પડવાને કારણે આ બ્રાન્ડ્સના વેચાણ પર અસર થઈ છે.
વીવો: લગભગ 64 લાખ સ્માર્ટફોનના વેચાણ સાથે બીજા સ્થાને રહી. કંપનીના વેચાણમાં વાર્ષિક ધોરણે 34%નો ઘટાડો નોંધાયો.
ઓપ્પો: લગભગ 49 લાખ ફોનના વેચાણ સાથે ત્રીજા ક્રમે રહી. તેના વેચાણમાં 24%નો ઘટાડો થયો.
શાઓમી: લગભગ 47 લાખ ફોન વેચીને ચોથા સ્થાને રહી. કંપનીના વેચાણમાં 28%નો ઘટાડો નોંધાયો.
ફોનના પાર્ટ્સ મોંઘા થવાથી ઉત્પાદન ખર્ચ વધ્યો છે. તેની અસર મોડલની કિંમતો અને ગ્રાહકોની ખરીદીની ક્ષમતા પર પડી રહી છે.
આઇફોન 16 અને 17ની માગથી એપલને ફાયદો
એપલે લગભગ 39 લાખ સ્માર્ટફોનના વેચાણ સાથે ટોપ-5માં પાંચમું સ્થાન મેળવ્યું હતું. આઇફોન 16 અને આઇફોન 17ની માગથી કંપનીને ફાયદો થયો હતો. ઉપરાંત, નવી પ્રીમિયમ આઇફોન સિરીઝના લોન્ચિંગ અને ભાવ વધવાની આશંકાને કારણે વેપારીઓ દ્વારા અગાઉથી સ્ટોક રાખવામાં આવ્યો હોવાનો અહેવાલ છે.
પ્રીમિયમ સ્માર્ટફોન સેગમેન્ટમાં એપલની મજબૂત સ્થિતિ અને ગ્રાહકોની બ્રાન્ડ પ્રત્યેની પસંદગી કંપની માટે ફાયદાકારક બની રહી છે.
ચીની બ્રાન્ડ્સનો માર્કેટ શેર 75%થી ઘટીને 68% થયો
Omdiaના અહેવાલ મુજબ, ભારતીય સ્માર્ટફોન બજારમાં ચીની બ્રાન્ડ્સનો સંયુક્ત માર્કેટ શેર એક વર્ષ પહેલાંના 75%થી ઘટીને 68% થયો છે.
બીજી તરફ, સેમસંગ અને એપલ જેવી કંપનીઓએ પોતાના રિટેલ નેટવર્ક, પ્રીમિયમ ફોન અને EMI તથા એક્સચેન્જ ઓફર્સના આધારે બજારમાં પોતાની સ્થિતિ મજબૂત રાખી છે. જોકે, માર્કેટ શેરમાં ફેરફાર પાછળ ગ્રાહકોની પસંદગી ઉપરાંત કિંમતો, પ્રોડક્ટ ઉપલબ્ધતા અને વિવિધ સેગમેન્ટમાં સ્પર્ધા પણ જવાબદાર હોઈ શકે છે.
2027માં પણ બજાર પર દબાણ રહેવાની શક્યતા
સ્માર્ટફોનની કિંમતોમાં વધારો અને ગ્રાહકો દ્વારા જૂના ફોનનો ઉપયોગ લાંબા સમય સુધી ચાલુ રાખવાની વૃત્તિને કારણે 2027માં પણ બજાર માટે પડકારો રહેવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
જોકે, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) આધારિત ફીચર્સ સ્માર્ટફોન ઉદ્યોગ માટે નવી તક ઊભી કરી શકે છે. Omdiaના જણાવ્યા અનુસાર, લગભગ 40% ભારતીય યુઝર્સ કામમાં ઉપયોગી AI સુવિધાઓ ધરાવતા સ્માર્ટફોન માટે વધુ કિંમત ચૂકવવા તૈયાર છે.
જો કંપનીઓ ગ્રાહકોને ઉપયોગી AI ફીચર્સ, સારી બેટરી, કેમેરા અને લાંબા સમય સુધી સોફ્ટવેર અપડેટ્સ જેવી સુવિધાઓ આપી શકશે, તો ભવિષ્યમાં નવી ખરીદી માટે માગ ઊભી થઈ શકે છે.
નિષ્કર્ષ: ભારતમાં સ્માર્ટફોન બજાર હાલ ભાવવધારા અને નબળી માગના દબાણનો સામનો કરી રહ્યું છે. સેમસંગે ટોચનું સ્થાન મેળવ્યું છે, જ્યારે ચીની બ્રાન્ડ્સના વેચાણમાં ઘટાડો થયો છે. હવે 2027માં AI આધારિત સ્માર્ટફોન બજારને કેટલી નવી ગતિ આપી શકે છે તેના પર ઉદ્યોગની નજર રહેશે.